Alles over selenium

Selenium is een essentieel sporenelement dat betrokken is bij verschillende processen in het lichaam. Lees verder om alles over dit essentiële mineraal te ontdekken.

Wat is selenium?

Selenium, ook wel seleen genoemd, is een essentieel sporenelement. Dat betekent dat ons lichaam het nodig heeft, maar niet zelf kan aanmaken. We moeten selenium dus uit onze voeding halen. Seleen staat bekend om zijn antioxidante eigenschappen, zo draagt selenium bij tot bescherming van cellen tegen oxidatieve stress. Wat betekent dat het helpt om schadelijke vrije radicalen te neutraliseren en zo je cellen te beschermen.

Wat zijn de verschillende vormen van selenium?

Selenium is er in verschillende vormen: anorganisch en organisch. Elke vorm heeft zijn eigen kenmerken en wordt op een andere manier door het lichaam opgenomen. De anorganische vormen van selenium zijn seleniet en selenaat. De organische vormen zijn selenomethionine en selenocysteïne. Deze organische vormen komen het meest voor in voeding en worden beter door ons lichaam opgenomen dan de anorganische vormen.

Wist je dat... ons lichaam gemiddeld 70% van de selenium uit voeding opneemt? 

Waar zit selenium in?

Selenium komt voor in voedingsmiddelen zoals noten, zaden, vis, vlees en granen. Paranoten bevatten van nature veel selenium. Vanwege de grote variatie in seleniumgehalte per noot, kan 2 noten per dag al voldoende zijn.

Voedingsmiddelen die rijk zijn aan selenium: 

• Paranoten (1917 microgram per 100 gram)
• Tonijn (57 microgram per 100 gram)
• Chiazaad (55 microgram per 100 gram)
• Sardines (49 microgram per 100 gram)
• Zonnebloempitten (49 microgram per 100 gram)

Waar is selenium (seleen) goed voor?

Selenium werkt als antioxidant en speelt een cruciale rol in verschillende lichaamsfuncties: 

• Haar: Seleen draagt bij tot de instandhouding van normaal haar.
• Immuunsysteem: Seleen heeft een positieve invloed op het immuunsysteem.
• Nagels: Seleen draagt bij tot de instandhouding van normale nagels.
• Oxidatieve schade: Seleen draagt bij tot de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress.
• Schildklier: Seleen draagt bij aan een normale schildklierfunctie.
• Spermatogenese: Seleen draagt bij aan een normale spermatogenese.

Antioxidanten zijn stoffen die gezonde cellen en weefsels in het lichaam beschermen tegen oxidatieve schade van bijvoorbeeld UV-straling, toxines en zuurstofradicalen.

Wat is de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van selenium?

Als je gezond en gevarieerd eet krijg je in principe voldoende selenium binnen. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid selenium varieert per leeftijd en groep. Zie onderstaande tabel:

Bron: Voedingscentrum

De aanvaardbare bovengrens van selenium is 255 microgram per dag voor volwassenen. Bij vermelden: Langdurige overschrijding van deze bovengrens kan gezondheidsrisico’s opleveren.

Wat zijn de symptomen van een seleniumtekort?

In Nederland komt een seleniumtekort zelden voor.

Wat zijn de gevolgen van een teveel aan selenium?

Het is lastig om via voeding te veel selenium binnen te krijgen. Alleen paranoten bevatten veel selenium. Met een handje per dag krijg je al meer binnen dan de aanvaardbare bovengrens. Daarnaast bestaat de kans dat je te veel selenium binnenkrijgt als je supplementen neemt. De aanvaardbare bovengrens van selenium is 255 microgram per dag voor volwassenen.

Nieuwe voedingsrichtlijn voor selenium: dit moet je weten

De Gezondheidsraad heeft recentelijk de voedingsnorm voor selenium aangepast. Waar selenium eerder werd gezien als ‘niet relevant’ voor voedingsvoorlichting, is het advies nu aangescherpt: genoeg inname is wél belangrijk voor de algemene bevolking. Eet je weinig dierlijke producten of vooral biologisch? Dan kan je seleniuminname lager zijn dan je denkt. In dat geval kan een selenium supplement helpen om jouw dagelijkse inname aan te vullen.

Aanvaardbare bovengrens selenium

De Europese Voedselveiligheid Autoriteit (EFSA) heeft een aanvaardbare bovengrens voor selenium vastgesteld vanwege de potentiële negatieve gezondheidseffecten bij een langdurig te hoge inname.

Mag ik selenium supplementen nemen tijdens mijn zwangerschap?

Tijdens de zwangerschap hebben vrouwen over het algemeen geen extra behoefte aan selenium. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voor zwangere vrouwen is 70 microgram, hetzelfde als bij andere volwassenen. Raadpleeg altijd je behandelend arts voordat je supplementen neemt tijdens de zwangerschap.

Tot slot

Selenium is een krachtige bondgenoot voor je gezondheid. Van het ondersteunen van je immuunsysteem en schildklier tot het beschermen van je cellen tegen oxidatieve schade. Het is belangrijk om de juiste hoeveelheden binnen te krijgen via een gevarieerd en gezond dieet. 

Heb je vragen of ben je op zoek naar persoonlijk advies? Neem contact op met onze health coaches via de online chat of kom langs in een winkel bij jou in de buurt. Hier staan onze experts klaar om je te helpen!

Bronnen

1. Voedingscentrum 
2. Keuringsraad, KOAG/KAG
3. European Food Safety Authority (EFSA)
4. Natuur en gezondheidsProducten Nederland (NPN)